Mevzuat çerçevesinde kirlenmiş toprak; tehlikeli kirleticilerin varlığı laboratuvar analizleriyle doğrulanmış, insan ve çevre sağlığı üzerinde ciddi risk yaratan ve iyileştirme gerektiren toprak olarak ifade edilmektedir. Ağır metaller (arsenik, kurşun, kadmiyum), petrol türevleri ve endüstriyel kimyasallar bu kirleticilerin en sık karşılaşılanları arasındadır.
Kirleticilerin toprakta birikmesi beraberinde çok sayıda maruziyet riski getirmektedir. Doğrudan deri teması, kirli toprağın yutulması, uçucu bileşiklerin solunması ve yeraltı suyuna sızan kirleticilerin içme suyu yoluyla vücuda alınması bunların başında gelmektedir. Kirlilik zamanla derinleştikçe ekosistem üzerindeki baskı da onarılması güç boyutlara ulaşabilmektedir.
İyileştirme Süreci Nasıl İşler?
Saha değerlendirmesi tamamlanıp iyileştirme kararı verildikten sonra çalışmalar sırayla üç aşamada ilerlemektedir. İlk aşamada kirlilik tam olarak karakterize edilir, yasal gereklilikler ve kısıtlamalar netleştirilir. İkinci aşamada teknik açıdan uygulanabilir yöntemler listelenerek eleme yapılır. Son aşamada ise sahaya en uygun temizleme teknolojisi belirlenerek uygulamaya geçilir.
Hangi Yöntemleri Kullanıyoruz?
Kirlilik boyutu ve zemin özelliklerine göre yerinde (in-situ) ya da yerinden alarak (ex-situ) uygulanan teknolojiler arasından seçim yapılmaktadır. Kimyasal-fiziksel, biyolojik, katılaştırma ve termal yok etme yöntemleri başlıca teknik kategorilerdir.
Yoğun Su ile Toprak Yıkanması (Soil Flushing)
Bu teknikte zemine enjekte edilen özel yıkama çözeltisi, kirleticilerle tepkimeye girerek onları bünyesine çeker. Kirletici yüklenmiş çözelti daha sonra pompalanarak yüzeye alınır ve arıtma işlemine tabi tutulur. Çözeltinin bileşimi sahaya göre su, asit, baz, şelatlaştırıcı veya yüzey aktif maddelerden oluşturulabilmektedir. Özellikle organik ve inorganik kirleticilerin eş zamanlı gideriminde etkin sonuçlar vermektedir.
Toprak Gazı Arıtımı (Soil Vapour Extraction)
Kirlenmiş sahalarda uçucu organik bileşiklerin giderilmesine yönelik en sık tercih edilen tekniklerden biri toprak gazı arıtımıdır. Yöntemin odaklandığı alan, yeraltı su tablasının üzerinde kalan ve toprağın doymamış bölgesi olarak adlandırılan katmandır. Bu bölgede tutunan uçucu kirleticiler, göreceli olarak basit bir mekanizma aracılığıyla buharlaştırılarak ortamdan uzaklaştırılır.
Teknik açıdan değerlendirildiğinde, doymamış toprak zonuna basınçlı temiz hava verilmesiyle toprak çözeltisi ile toprak havası arasındaki denge kasıtlı olarak bozulmaktadır. Dengenin bozulmasıyla birlikte toprak suyundan ayrışan organik buharlar kontrol altında yüzeye taşınır ve uygun bir arıtma ünitesine iletilerek zararsız hale getirilir. Kurulum ve işletim kolaylığının yanı sıra geniş bir kirletici yelpazesine karşı gösterdiği yüksek performans, bu teknolojiyi saha iyileştirme çalışmalarında öne çıkarmaktadır.
Pompala ve Arıt (Pump & Treat)
Yeraltı suyu kirliliğinin giderilmesinde başvurulan temel yöntemlerden biri olan Pompala ve Arıt tekniği, kirlenmiş yeraltı suyunun yüzeye çekilerek arıtılması ilkesine dayanmaktadır.
Uygulama sahaya özgü olarak tasarlanan yeraltı suyu kuyularının tesis edilmesiyle başlar. Pompa sistemi aracılığıyla kirlenmiş yeraltı suyu bu kuyulardan yüzeye alınır. Çekilen su ilk aşamada yağ-yakıt ayırıcıya iletilerek farklı fazlardaki bileşenlerin birbirinden ayrışması sağlanır. Ön arıtmadan geçen su ardından arıtma ünitesine aktarılır; burada havayla temas ettirilmesi sonucunda uçucu bileşikler sudan ayrışarak giderilir. Son aşamada arıtma işlemini tamamlayan su ve uçucular ilgili standartlar çerçevesinde deşarj edilir.
Sahanıza uygun iyileştirme yöntemini birlikte belirlemek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.